FANDOM


Kinga Gladius Christi, rzadziej Dziewica Cieszyńska (ur.1164 r. w Cieszynie, zm. 12. 04. 1248 r. okolice Płocka). Patronka i wojewoda Polski oraz dowódca drużyny królewskiej.

Biografia

Wczesne życie

Niewiele wiadomo o dzieciństwie Kingi, wiadomo, że była chłopką urodzoną i wychowaną w okolicach Cieszyna, ale nieznana jest wioska, w której urodziła się ona i jej rodzice.

Początek służby u króla

16 stycznia 1181 r. wybucha polsko-pomorska wojna o Lubusz. Kinga decyduje się wesprzeć króla Kazimierza I w odzyskaniu rdzennych ziem Polski jako dowódca, deklaruje ona, iż taką misję dał jej Bóg.

27 lutego przybywa zakuta w zbroję do Płocka i zgłasza gotowość do walki. Król Polski pozwala jej ruszyć w bój, mimo innych dowódców wojskowych, którzy uważają, że nie jest ona w stanie przewodzić armii.

W czasie oblężenia Lubusza szlachta zaczyna nękać Kazimierza w sprawie Kingi. Twierdzą oni, że jest mnóstwo innych dowódców lepszych, niż ona. Władca jednak nie cofa swej decyzji, a Kinga dalej przewodzi wojskiem polskim. Dziewica Cieszyńska próbowała przekonać króla o słuszności jej misji, ale Kazimierz pozostawał niewzruszony.

29 listopada Kinga zdobywa Lubusz, ale prawdziwa próba dopiero przed nią, ponieważ postanawia ona zaatakować armię na Ziemi Szczecińskiej. Dochodzi do bitwy pod Pyrzycami, która zostaje wygrana 22 stycznia 1182 r. Wieść o wygranej roznosi się szybko po całym królestwie, a chłopi z całego kraju zaczynają świętować. Po wygranej bitwie Kinga ruszyła z powrotem do Lubusza, by całkowicie okupować tę prowincję. Mówi się, że Kinga podczas planowania oblężeń ostro krytykowała archaiczne, według niej, doktryny. Kazimierz jednak dalej pozwalał jej na tego typu wystąpienia. Chciał przez to pokazać możnym i kapłanom, że on sprawuje władze w Polsce oraz uspokoić chłopstwo.

10 grudnia 1182 r. pada ostatni gród na Ziemi Lubuskiej. Następnie armia Polska rusza na Szczecin. Podczas oblegania zamku król zmęczony protestem szlachty pasuje dziewietnastoletnią już Kingę na rycerza 30 czerwca 1183. Przyjmuje ona nazwisko Gladius Christi (łac. Miecz Chrystusa), a jej herbem zostają trzy żółte krzyże o równych ramionach na błękitnym tle. 1 stycznia 1184 r. Szczecin pada. Wystarcza to by królowa Anna Sprawiedliwa przekazała Lubusz Polsce. Po wojnie Kinga zostaje dowódcą drużyny królewskiej.

Wojewoda

Po śmierci Kazimierza w 1190 r. władzę przejęła jego córka Gertruda. Nowa królowa miała bardzo dobre relację z Kingą z powodu wielu wspólnych cech. W wyniku tego 9 lutego Dziewica Cieszyńska została mianowana wojewodą Polski.

W 1196 r. Gertruda wypowiada zbuntowanej litewskiej księżnej wojnę o Grodno. Podczas gdy najęci Szpitalnicy zostali skierowani do Podlasia, Kinga wyruszyła oblegać Grodno. Niestety, dochodzi do ugody między buntownikami, a królem Litwy i wojna kończy się bez konkluzji.

W 1197 r. ogłoszona zostaje czwarta grecka krucjata. Gertruda bez wahania przyłączyła się do wyprawy. Po zebraniu się w Sączu wojska polskie ruszyły za Krzyżakami, by najazd był bardziej efektywny. Przybywszy w okolice Tracji, środkowo-europejscy krzyżowcy otrzymali raport o ogromniej armii mahometan i niewielkich oddziałach chrześcijan. Krzyżacy i Polacy postanowili nie tracić czasu. Ci pierwsi zaatakowali niewielki oddział Saracenów pod Adrianopolis, natomiast ci drudzy - pod Verissą. Następnie Kinga wspomogła w bitwie innych krzyżowców pod Blacherną. Niestety, zaraz po bitwie na Polaków ruszyła 30-tysięczna armia muzułmanów. Kinga mogła liczyć tylko na 10 tys. żołnierzy, ale w pobliżu znajdowali się Krzyżacy, którzy z pewnością utrudniliby innowiercom osiągnięcie zwycięstwa. Kindze udaje się sprawnie wymanewrować wyznawców Proroka i umyka w 1198 r. pod Herakleję. Tam, po odłączeniu się 4 tys. chrześcijan z innych krajów, stacjonuje 6,5 tys. wojów. Tym razem 30-tysięczna armia osacza armię Kingi. Na szczęście jako wsparcie pojawiają się Krzyżacy. Połączone siły polsko-krzyżackie liczyły sobie 18 tys. ludzi, a Dziewica Cieszyńska nimi dowodziła. Mimo przewagi liczebnej Muzulmanie przegrali, tracąc 21 tys. ludzi, podczas gdy straty chrześcijan wyniosły 10 tys zabitych. Niebywałe zdolności militarne, a także fakt, iż Kinga była kobietą-wojskowym sprawiły, że Kinga stała się znana w całej Europie.

Po zwycięskiej bitwie królowa każe Kindze powrócić do kraju, bo choć krucjata jeszcze się nie skończyła, to w Polsce możni zaczynają spiskować przeciwko władzy. Niestety, zanim zdziesiątkowane oddziały doszły do kraju, książę Wojuta z rodu Brzozów z Małopolski i hrabia Maciej Piast z Cieszyna zbuntowali się, by osadzić na tronie Wincentego Piasta. Podczas nieobecności polskich wojsk feudalnych walkę z pomniejszymi oddziałami buntowników prowadzili zaciężni Szwajcarzy. W 1199 r. siły lojalistów łączą się w Sandomierzu i ruszają pod oblegany Czersk i pokonują armię małopolską. Na koniec zdobywają Kraków, co zmusza rebeliantów do poddania się w 1200 r.

Przez następne lata Kinga uczyła syna Gertrudy, Wielisława i odpędzała niezależnych, pogańskich łupieżców.

W 1205 r. Gertruda wypowiada Litwinom świętą wojnę o Prusy. Ze względu na nieznaną liczbę wojsk pogan do oblężenia na początku wysłano tylko 1/2 całych sił Polski i Szpitalników. Później, ze względu na brak kontr-ofensywy bałtów dosłano resztę żołnierzy. W 1207 r. wszystkie ziemie pruskie, które byly kontrolowane wtedy przez Litwinów tj. Sambia i Galindia, znalazły się pod okupacją polską. Niestety, wyczerpał się także królewski skarbiec, przez co trzeba było zwolnić szpitalników. Spowodowało to wycofanie się Polaków do Płocka. Do wojny dołączyła się Ruś Nowogrodzka, co sprawiło, że Kinga powróciła na chwilę na ziemie litewskie, by sprowokować pogan do ataku. To się udaje i dochodzi do bitwy pod Wyszkowem między 11 tys zorganizowanych Litwinów, a 15 tys. Polaków i nowo wezwanych Templariuszy. Kończy się ona pomyślnie dla wyznawców Chrystusa, ale tuż przed końcem tej że batalii umiera Gertruda.

Po śmierci Gertrudy królem zostaje 15-letni Wielisław, wychowanek i uczeń Kingi. Sama Kinga oficjalnie została regentem na rok. Jednakże, pozwalała Wielisławowi samodzielnie. Kinga wciąż pozostaje wojewodą i dowódcą drużyny królewskiej.

Parę miesięcy po koronacji nowego władcy w nowo podbitej części Prus wybucha powstanie chłopskie. Kinga zbiera wojska polskie i pokonuje buntowników w bitwie pod Nidzicą.

Pod koniec 1208 r. wojnę Polsce wypowiada nowy król Pomorza, Miłosz z Legnicy.

W 1209 r. dochodzi do bitwy pod Pyrzycami, gdzie wojska polskie odnoszą zwycięstwo. Następnie, Polacy zaczynają oblężenie nowej stolicy pomorskiej, czyli Warzno. Nieszczęśliwie dla Wielisława wojna kończy się bez konkluzji, ponieważ książę, o którego roszczenie walczył Miłosz, zmarł.

W 1210 r. Wielisław pragnie zaręczyć swoją młodszą siostrę, Aldonę, z młodym królem Kastylii, Paskalem. Aldona jednak sprzeciwia się i ucieka na dwór arcybiskupa śląskiego, Mściwoja. Ten rozpoczął rebelię, której celem była koronacja Aldony na królową Polski. Wojska arcybiskupa zostają unicestwione pod Krosnem, a po zdobyciu Brzegu abp. Mściwój został pokonany i pojmany, ale przed gniciem w lochu uratowała go interwencja papieża Telesfora III.

Tymczasem zakon krzyżacki przejął władzę na całą Ziemią Sądecką. Rycerze dopuścili się takiego czynu, ponieważ zostali wygnani przez greckich, katolickich buntowników. Władzę przejął despota Leoncjusz Wyzwoliciel z Miletu.

Wielisław nie pozostaje bezczynny. W 1211 r. wypowiada on wojnę zakonowi. Rycerze zakonni mogą liczyć tylko na 170 ludzi, którzy zostają bez problemu pokonani pod Szczyrzycem. Po zdobyciu Nowego Sącza Krzyżacy kapitulują.

W 1212 r. Wielisław zorganizował ucztę, na której próbowano go otruć, ale król zwietrzył spisek. Po przesłuchaniu służacego okazało się, że winnym jest książę Kujaw, Gaudenty Sieradzki, który notabene niedawno podbił biskupstwo chełmińskie. Wielisław wysłał strażników, by pojmać podstępnego wasala, lecz ten umknął im i ogłosił rebelię. Na początku jego armię nie dają rady wojskom królewskim, ale niestety w czasie bitwy pod Inowrocławiem umiera Wielisław. Bitwa i wojna zostaje wygrana, a książę kujawski kończy w lochu.

Władzę przejmuje dwuletni Wielisław II, ale jako regent rządzi jego dziad, książę Wielkopolski i Królewski Mistrz Szpiegów o takim samym imieniu. Nowy regent odwołuje Kingę ze stanowiska wojewody w obawie przed jej autorytetem, który za rządów królowej Gertrudy był większy, niż jego własny. Na jej byłe stanowisko mianował Tomasza, starostę Bramborska. Mimo to, Dziewica Cieszyńska pozostaje dowódcą drużyny królewskiej i armii, a także jako mentorka najmłodszych członków rodu Mazowieckich.

W 1221 r. Krystyn odnawia Republikę Pruską i zostaje jej Wielkim Starostą, przez co nie ma czasu na bycie wojewodą, więć tytuł ten wraca do Kingi.

Duchowa przemiana

Około 1233 r. w wieku 69 lat Kinga porzuciła wyznanie katolickie, przechodząc na Lollardyzm. Odłam ten nawoływał księży do oddania majątków ziemskich, gdyż ci powinni żyć skromnie. Propagował także dostępność Pisma Świętego dla wszystkich. Choć był uważany przez Kościół za herezję Kinga nie była niepokojona, a do króla nie wysyłano emisariuszy, by wydalić Kingę z rady królewskiej. Oprócz tego Dziewica Cieszyńska z czasem zaczyna wątpić w swoje możliwości,a jej umysł staje się słaby. Mimo to, wciąż jest niezrównana w walce.

Umiera w 1248 r.

Kult św. Kingi

Na początku XVI w. popularność zyskał kult Kingi Gladius Christi. Stała się ona nie tylko wzorem religijnym, ale także wzorem dla ówczesnych dowódców, dzięki czemu kadra oficerska była lepiej przygotowana.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki